Cải tạo hồ gươm và phụ cận: Đừng lấy rêu phong làm trang sức

Chothuecanho.org -Trao đổi có phóng viên Tiền Phong, Giáo sư, Kiến trúc sư Hoàng Đạo Kính cho rằng, Hồ Gươm và vùng phụ cận là 1 phức hợp kiến trúc thành thị, văn hóa, tâm linh, cảnh quan, đặc sắc và phong phú. “Phải tính tới chuyện chỉnh trang, sau đây cải tạo, tiên tiến hóa. Phù hợp nhất là dùng từ nâng cấp, trong ý nghĩa có cả chỉnh trang, cải tạo và tiên tiến hóa. Do vậy, cần làm có tầm, diện tích và bài bản”, ông Kính nói.

Làm 1 lần cho lâu dài

Theo giáo sư Kính, Hà Nội đã có chỉnh trang ở 1 số địa điểm, như ở khu vực Hàng Khay đang làm rất tốt, tuy nhiên, tới đấy chỉnh trang sẽ can thiệp sâu hơn, một vài gì hư hỏng, không hợp thời, phản thẩm mỹ thì phải dẹp bỏ đi. “Phải khiến cho bề ngoài thành thị xung quanh hồ khang trang hơn. Đừng lấy sự rêu phong mốc meo cũ kỹ làm đồ trang sức.

Nhưng chỉnh trang không phải đồng nhất hóa, bởi cái đẹp của phố cổ Hà Nội, phố Tây, hồ Hoàn kiếm là bức tranh ghép phong phú. Cần có con mắt nhìn, hiểu thật kỹ, phải giữ được tính riêng biệt của nhà này, nhà kia trong 1 dãy phố. Chỉ có đồng nhất ở chỗ phải khiến cho khang trang, sạch sẽ”, KTS Hoàng Đạo Kính nói.

Chia sẻ về dự án giai đoạn này của quận Hoàn Kiếm về cải tạo, chỉnh trang khu vực vực xung quanh Hồ Gươm, ông Kính nêu quan điểm gọi chung là nâng cấp và tiên tiến hóa. Những thứ cần nâng cấp là lối đi lối lại, vỉa hè, vườn hoa, bờ kè quanh hồ, cây xanh, hệ thống chiếu sáng. “Tất cả một vài cái đây mình đã có làm rồi, nhưng giai đoạn này triển khai thành 1 dự án lớn là cần thiết, bởi chúng ta bây giờ đã có điều kiện, phải làm có tầm, diện tích và bài bản”, ông Kính nói.

Theo ông Kính, trước đấy việc đầu tư còn vá víu, kém chất lượng, không phải do chất liệu, kiến trúc mà do chất lượng thi công chưa đạt đề nghị. “Ý tưởng và biện pháp giai đoạn này rất tốt, ví dụ như chọn chất liệu bền vững để lát lại một vài vỉa hè, một vài lối đi lối lại sát hồ, làm 1 lần cho lâu dài. Các thủ đô lớn như Paris, Matxcơva, London đều có độ bền hàng trăm năm. Mình làm hôm trước hôm sau đã hỏng”, ông Kính nói.

Cụ thể, ông Kính phân tích cao việc chọn chất liệu đá hoa cương màu xám để lát hè, kết cấu hè có lớp lót, lớp nền, thẩm thấu nước là rất tốt. “Tôi nghĩ bài học ở đấy là chất lượng thi công. Nên làm thử từng đoạn 1, đề nghị cực kỳ gắt gao. Phải làm sao để thế hệ này, thế hệ sau đi nó mòn đi chứ nó không xói lở”, ông Kính nói.

Đặc biệt, theo ông Kính, khu vực các con phố dạo xung quanh hồ giai đoạn này đã biến dạng, chỗ lồi, chỗ lõm vì nền bị hỏng, phải ổn định lại. Khi kè hồ, phải bền, chắc, nhưng lưu ý đến việc “hô hấp”, không được tách biệt mặt nước ra khỏi đất. Cần phải kiến trúc mềm, uốn thật khéo theo thế của bờ hồ, ông Kính nêu quan điểm.

Hạn chế việc thi công quanh hồ

Về cây, ông Kính nêu quan điểm, tạo vườn hoa, luống hoa rất tốt nhưng không nên làm một vài bồn cao quá, thô quá. Cũng không nên tạo sự một vàih tân đột ngột trong việc trồng cây. “Phải có kiểm kê, phân tích quỹ cây cối của hồ Gươm theo hai tiêu chí, tính phong phú và tuổi của cây. Hồ Gươm có kiến trúc cảnh quan tạo ra ở nhiều thời, có tính dân gian, dân dã.

Tránh đồng nhất hóa cây, trồng 1 thứ cây là không được. Nên giữ lại tính phong phú và dân dã của hồ Gươm, tính phong phú thảm thực vật phải giữ”, ông Kính nêu. Ông Kính cũng cho rằng, phải giữ lại một vài cây có tuổi đời cao. Những cây nào có tuổi đời cao, không có nguy cơ sập đổ, không ảnh hưởng các con phố sá phải giữ lại. Phải giữ cây cổ thụ, có kế hoạch thay dần cây.

Với đặc trưng riêng của hồ Gươm, hệ thống chiếu sáng phải có một vài cấp độ khác nhau, chỗ thì chiếu sáng tập trung, chỗ thì phân tán, cường độ không được cao. Các cột điện, nếu có phải kiến trúc đặc sắc, không nên nhại cổ mà có nhân tố riêng. Hà Nội cũng nên rà soát lại một vài quy chế để hạn chế việc thi công quanh hồ. “Phải dựa trên cơ sở 1 quy chế về duy trì chỉnh trang kiến trúc mặt phố hồ Gươm, có tính vừa tiêu chuẩn, khả thi. Phải có quy định khống chế về chiều cao, thể tích ngôi nhà, màu sắc. Không thể đưa màu lòe loẹt ra được…”, ông Kính nói.

Trao đổi có Tiền Phong, ông Phạm Tuấn Long, Phó Chủ tịch UBND quận Hoàn Kiếm cho biết, cho tới thời điểm này, dự án cải tạo hạ tầng kết hợp có chỉnh trang cảnh quan xung quanh hồ Gươm đang áp dụng một vài công tác dự trù đầu tư. “Quận đang trình Sở Xây dựng Hà Nội thẩm định. Khi được sở thẩm định và đô thị phê duyệt thì quận sẽ triển khai. Với công đoạn dự trù trong quý II/2018 sẽ bắt đầu làm và thực hiện trong 6 tháng sẽ xong. Đảm bảo đã đi vào hoạt động trong năm 2018”, ông Long nói.

Ông Long chia sẻ, dự án này nhận được rất nhiều đâyng góp, kể cả ý kiến của một vài nhà chuyên môn, một vài nhà khoa học và người dân. Với hơn 1.124 phiếu phát ra, tổng số 93,1% chấp nhận. Còn 1 số ý kiến khác đang băn khoăn, liên quan đến việc có nhất thiết phải cải tạo hay không?

“Việc này thì như ban đầu chúng tôi đề cập, dự án lần này, quận Hoàn Kiếm xác định là phải dự trù chu đáo và áp dụng triển khai trước vấn đề hoàn chỉnh hạ tầng kỹ thuật như cải tạo kè hồ, cấp điện cấp nước, thoát nước, sau khi hoàn chỉnh xong hạ tầng kỹ thuật thì mới áp dụng phần lát lại vỉa hè. Hiện nay chất liệu gần nhất làm từ năm 2010 thì cũng đã 8 năm rồi. Nhiều chất liệu đã hết thời hạn khấu hao rồi”, ông Long nói. Theo ông Long, một vài hạng mục thực hiện đều không tác động đến một vài công trình quanh hồ, không gây ảnh hưởng mà chỉ có tôn vinh thêm giá trị một vài công trình di tích.

“Phải khiến cho bề ngoài thành thị xung quanh hồ khang trang hơn. Đừng lấy sự rêu phong mốc meo cũ kỹ làm đồ trang sức. Nhưng chỉnh trang không phải đồng nhất hóa, bởi cái đẹp của phố cổ Hà Nội, phố Tây, hồ Hoàn kiếm là bức tranh ghép phong phú. Cần có con mắt nhìn, hiểu thật kỹ, phải giữ được tính riêng biệt của nhà này, nhà kia trong 1 dãy phố. Chỉ có đồng nhất ở chỗ phải khiến cho khang trang, sạch sẽ”.

KTS Hoàng Đạo Kính

Tìm hiểu thêm https://chothuecanho.org/tin-bat-dong-san/goc-chuyen-gia/